Boosheid en woedeaanvallen
Je kind ontploft om een pak yoghurt dat op is. Ruzie over tandenpoetsen eindigt in schreeuwen. De hele avond loopt anders dan je wilde. Je voelt jezelf ook boos worden of juist moedeloos. Boosheid bij kinderen is geen 'slecht opgevoed'; het is vaak een teken dat er iets onder zit dat je kind nog niet in taal krijgt. Bij KrasseKiwi in Uden werk ik met kinderen van 7 tot 16 jaar aan het herkennen, hanteren en omzetten van boosheid en met ouders aan de rust thuis.
Boosheid is niet het probleem
Boosheid is een volstrekt normale emotie. Het is een signaal vaak van 'hier klopt iets niet', 'mijn grens is overschreden' of 'ik voel me onmachtig'. Zonder boosheid zou je kind geen grenzen kennen. Het probleem zit niet in de emotie zelf, maar in hoe die eruit komt. Slaan, schreeuwen, kapotgooien, of juist imploderen en dagenlang zwijgen dát is waar we mee werken.
Wat zit er onder de boosheid?
Onder elke felle woede zit bijna altijd een andere emotie die er niet uit kwam. Verdriet. Angst. Teleurstelling. Machteloosheid. Of pure overprikkeling. Een hoogsensitief kind kan op een gewone schooldag zoveel prikkels binnenkrijgen dat hij 's avonds ontploft om een onnozel detail. Een kind met faalangst kan uit frustratie om niet kunnen ineens alles omvergooien. De boosheid is dan het symptoom, niet de bron.
Vaak voorkomende onderliggende oorzaken
-
Overprikkeling (te veel indrukken op een dag)
-
Slaaptekort of honger (lijfelijk ontregeld)
-
Onmacht of frustratie (niet kunnen wat je wil)
-
Onverwerkt verdriet of schrik
-
Geen taal hebben voor wat er van binnen speelt
-
Modellen: een thuis waar boosheid escaleert, leert het kind dat ook
Hoe pakken we het aan in coaching?
Stap één is altijd: ontschuldigen. Je kind is niet stout. Jij bent geen falende ouder. Er is iets vastgelopen in het systeem van emotieherkenning, signalering en hantering. Daarna gaan we aan het werk.
Drie niveaus in het traject
-
Herkennen je kind leert zijn 'boosheidsbarometer' kennen. Welke seintjes geeft het lijf vóór de ontploffing?
-
Vertragen tools om in de seconde vóór de explosie een pauze te scheppen. Ademhaling, grounding, afkoelplek
-
Uiten boosheid mag er zijn. We oefenen gezonde uitingen: boksen op een kussen, woorden vinden, wegrennen naar een veilige plek
Ouder-deel
-
Hoe reageer je op een uitbarsting zonder olie op het vuur te gooien?
-
Hoe herstel je ná de ruzie zonder weer in hetzelfde patroon te vallen?
-
Hoe zet je grenzen neer zonder de strijd te verliezen?
Wanneer is 'gewoon boos' eigenlijk zorgwekkend?
Drie tot vier keer per week een driftbui rond de kleuterleeftijd is normaal ontwikkelingsgedrag. Iets wat je wel serieus moet nemen: boosheid die fysiek gevaarlijk wordt (voor zichzelf of anderen), die meerdere keren per dag gebeurt ruim voorbij het kleuterstadium, die gepaard gaat met dissociatie ('ik weet niet meer wat ik deed') of die samenhangt met angst, somberheid of slaapproblemen. In die gevallen kijk ik kritisch of coaching het juiste instrument is of dat er specialistischer hulp nodig is.
